Twentse gemeenten willen bouwsector weer op gang brengen met eigen PFAS-norm

Om de Twentse bouwsector weer op gang te brengen laten de veertien Twentse gemeenten en waterschap Vechtstromen de landelijke PFAS-norm tijdelijk los. De overheden staan voorlopig toe dat de sector mag werken met grond waarin een hoger gehalte van de stoffen PFOA en PFOS zit dan de landelijke norm voorschrijft.

Veel bouwprojecten liggen momenteel stil, omdat er geen vergunningen afgegeven kunnen worden. Oorzaak is de tijdelijke PFAS-norm van staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Milieu): in één kilo grond mag maximaal 0,1 microgram PFAS zitten. Dit zet bouwbedrijven op slot, want in zo'n negentig procent van de grond waar de schep ingaat zit te veel PFAS.

PFAS

De afkorting PFAS staat voor poly- en perfluoralkylstoffen. PFAS is een verzamelnaam voor zo’n 6.000 chemische stoffen, waaronder PFOA en PFOS. Ze zijn door de mens gemaakt en komen van nature niet in het milieu voor. PFAS is in veel producten toegepast. Daardoor zijn deze stoffen in het milieu terechtgekomen en zitten ze nu onder meer in de bodem, in bagger en in het oppervlaktewater.

De Twentse gemeenten en waterschap Vechtstromen nemen de tijdelijke maatregel om verdere stagnatie van de bouwsector te voorkomen. "Er is in Twente nauwelijks PFAS-vrije grond beschikbaar, de stoffen PFOA en PFOS worden in nagenoeg alle partijen grond in lage concentraties gemeten", laten de gemeenten weten in een verklaring.

De gemeenten Enschede en Hof van Twente hebben het nieuwe beleid reeds bekendgemaakt aan de gemeenteraadsleden. De andere gemeenten volgen naar verwachting snel.

De belangrijkste maatregel is de afspraak om regionaal voor de gebruiksfunctie 'landbouw en natuur' af te wijken van de landelijke norm. Voor deze functies hebben de Twentse gemeenten en het waterschap de norm voor de stoffen PFOA en PFOS verhoogd naar respectievelijk 0,4 en 0,6 microgram per kilo grond.

Het afwijken van de landelijke norm is binnen de mogelijkheden van het tijdelijk handelingskader van het ministerie. Deze staat toe om de maximale hoeveelheid PFOA en PFOS te verhogen naar 3,0 en 7,0 microgram per kilo grond.

Grondverzet

Onder de gebruiksfunctie 'landbouw en natuur' valt bijvoorbeeld ook het grondverzet, oftewel het 'verzamelen' van grond die nodig is bij projecten. Voor de overige functies (wonen en industrie) en voor het toepassen onder grondwaterniveau volgen de gemeenten nog wel de landelijke norm. Deze is volgens de Twentse gemeenten al afdoende om de bouwsector draaiende te houden.

De minister van Infrastructuur en Waterstaat maakte dinsdag bekend dat het RIVM vóór 1 december nieuwe normen bekend maakt voor de gebruiksfunctie 'landbouw en natuur'. Of de Twentse gemeenten dan direct het landelijke beleid gaan volgen is niet zeker. "We zullen in elk geval moeten voldoen aan het principe dat de Twentse bodem niet vuiler mag worden", reageert de Enschedese burgemeester Van Veldhuizen in een brief aan de gemeenteraad. 

"Goed signaal"

Volgens Klaas Kooiker van actiegroep Grond in Verzet is de verhoging van de norm een 'goed signaal'. Stichting Grond In Verzet is onlangs in het leven geroepen en hield woensdag een grote demonstratie op het Malieveld in Den Haag.

Kooiker: "Het is goed dat het besef er is dat er wat moet gebeuren. Maar het is jammer dat het in dit geval alleen om Twente gaat. Eigenlijk zou de verhoging landelijk moeten zijn. Een verhoging naar 0,4 en 0,6 is bovendien maar een klein stapje. Het zou naar minimaal 1,0 moeten. We moeten daar met elkaar uit zien te komen.

De Twentse gemeenten geven aan dat het nieuwe beleid door de GGD is getoetst en dat het gezien vanuit de risico’s voor de volksgezondheid geen enkel bezwaar oplevert. 

Twentse gemeenten

Binnen de Regio Twente werken veertien gemeenten samen. Het gaat daarbij om Almelo, Borne, Dinkelland, Enschede, Haaksbergen, Hellendoorn, Hengelo, Hof van Twente, Losser, Oldenzaal, Rijssen-Holten, Tubbergen, Twenterand en Wierden.

Heb je een nieuwstip of nieuwe informatie? Tip de redactie via een WhatsApp-bericht: 06 - 57 03 33 33.

Deel dit artikel: